Przejdź do treści
Bibiuti — strona główna
Strona główna » Zjadłem pleśń, co zrobić? Kiedy wystarczy obserwacja

Zjadłem pleśń, co zrobić? Kiedy wystarczy obserwacja

Zdrowie
Kromka chleba z szaro-zieloną i białą pleśnią na drewnianej desce w kuchni
Spis treści

Zjadłem pleśń – co zrobić? Najczęściej wystarczy spokój, popicie wodą i obserwacja organizmu przez kilka godzin. Jeden kęs spleśniałego pieczywa czy sera rzadko kończy się poważnym zatruciem. Są jednak sytuacje, w których warto skontaktować się z lekarzem. Poniżej sprawdzisz, jak ocenić ryzyko i jakie objawy powinny cię zaniepokoić.

Zjadłem pleśń – co zrobić w pierwszych minutach

Jeśli zorientowałeś się, że w ustach masz spleśniały kawałek jedzenia, postępuj spokojnie:

Dłoń nalewa wodę ze szklanego dzbanka do szklanki na drewnianym stole w kuchni, obok talerz z serem pleśniowym, gruszką, zielonymi winogronami i miętą
  • wypluj to, co zostało w ustach,
  • przepłucz usta wodą i możesz umyć zęby,
  • wypij szklankę wody,
  • zapamiętaj, co to było (chleb, ser, owoce, dżem) i ile zjadłeś,
  • obserwuj samopoczucie przez najbliższe godziny i dni.

Nie musisz robić nic więcej, jeśli czujesz się dobrze. Zdrowy dorosły zwykle radzi sobie z niewielką ilością pleśni bez leczenia, bo kwas żołądkowy i układ odpornościowy ograniczają jej działanie.

Czy zjedzenie pleśni jest groźne?

Pleśń to grzyby mikroskopijne. Część z nich wytwarza mykotoksyny, czyli substancje toksyczne dla ludzi i zwierząt. Przykładem są aflatoksyny, które mogą występować w orzechach, ziarnach i przyprawach. Ich ilość w niewielkim kęsie zwykle jest mała, dlatego jednorazowy incydent rzadko ma poważne skutki. Groźniejsze jest regularne spożywanie zanieczyszczonej żywności.

Trzeba pamiętać, że to, co widzisz jako puszysty nalot, jest tylko częścią pleśni. Jej nitki (strzępki) mogą wnikać w głąb produktu, zwłaszcza miękkiego. Dlatego samo odkrojenie spleśniałego fragmentu często nie wystarcza.

Objawy po zjedzeniu spleśniałego jedzenia

Najczęściej pojawiają się dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego:

  • nudności i wymioty,
  • ból brzucha,
  • biegunka,
  • niesmak w ustach i ogólne osłabienie.

U osób uczulonych na pleśnie możliwa jest reakcja alergiczna: wysypka, swędzenie, kichanie, kaszel, duszność. Objawy zatrucia pokarmowego pojawiają się zwykle w ciągu kilku godzin, choć bywa, że później. Zwykle ustępują w ciągu 1–2 dni. W tym czasie pij dużo płynów, najlepiej wodę lub elektrolity, i jedz lekkostrawne posiłki.

Kiedy iść do lekarza po zjedzeniu pleśni

Skontaktuj się z lekarzem, gdy:

  • wymioty lub biegunka trwają dłużej niż dobę–dwie albo nasilają się,
  • masz wysoką gorączkę, krew w stolcu lub objawy odwodnienia (suchość w ustach, rzadkie oddawanie moczu, zawroty głowy),
  • zjadłeś dużą ilość pleśni albo produkt, który był silnie zanieczyszczony,
  • po jedzeniu pojawiła się duszność, obrzęk twarzy lub ust, ogólna wysypka.

W nagłych przypadkach, takich jak trudności w oddychaniu czy utrata przytomności, dzwoń pod numer 112. Poza godzinami pracy przychodni możesz skorzystać z nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej, a po poradę zadzwonić pod numer 116 117.

Szczególną ostrożność zachowaj, jeśli należysz do grupy podwyższonego ryzyka: jesteś w ciąży, masz astmę, alergię, obniżoną odporność (np. w trakcie chemioterapii) albo zjadł pleśń małe dziecko lub osoba starsza. W takich przypadkach lepiej zapytać lekarza już na początku, nawet przy łagodnych objawach.

Zjadłem spleśniały chleb, ser albo owoce – czy to różnica?

Rodzaj produktu ma znaczenie, bo od niego zależy, jak głęboko pleśń wniknęła.

Spleśniały chleb. Chleb jest porowaty, więc strzępki szybko rozchodzą się po całym bochenku. Jeśli zobaczysz pleśń na jednej kromce, wyrzuć całość. Zjedzenie kawałka zwykle kończy się bez skutków, ale nie warto tego powtarzać.

Spleśniały ser. Twarde sery bywają zabezpieczane przez usunięcie pleśni z zapasem około 2,5 cm wokół zmiany, bez dotykania nożem samego nalotu. Miękkie sery, twarożki i sery plastry po zauważeniu pleśni należy wyrzucić. Pamiętaj, że pleśń w serach niebieskich czy camembercie jest szlachetna i celowo dodana. Chodzi o pleśń, która pojawia się w innych miejscach lub ma niecodzienny kolor.

Spleśniałe owoce i dżem. Miękkie owoce, jak truskawki, maliny czy brzoskwinie, wyrzucamy w całości. Dżemy ze spleśniałą warstwą też lepiej wyrzucić, a nie „zdejmować” nalot, bo toksyny mogą być w całym słoiku.

Orzechy i ziarna. Zjedzenie gorzkiego, stęchłego orzecha wiąże się z ryzykiem aflatoksyn. Wypluj go i przepłucz usta.

Czego nie robić po zjedzeniu pleśni

  • Nie prowokuj wymiotów na siłę. Zwykle nie pomaga, a może podrażnić przełyk.
  • Nie pij alkoholu „na dezynfekcję”. Obciąża organizm i nie neutralizuje toksyn.
  • Nie przyjmuj leków przeciwbiegunkowych bez potrzeby, jeśli masz gorączkę lub krew w stolcu.
  • Nie lekceważ nasilających się objawów, tłumacząc sobie, że to „tylko pleśń”.

Jak uniknąć zjedzenia pleśni

Najprościej zapobiegać, niż potem się martwić:

Kobieta w beżowym swetrze ogląda słoik z czerwonym przetworem przy otwartej lodówce pełnej pojemników z jedzeniem i warzywami
  • sprawdzaj daty ważności i wygląd produktów przed jedzeniem,
  • przechowuj pieczywo w suchym, przewiewnym pojemniku i regularnie je czyść,
  • chłodź otwarte przetwory, dżemy i sery,
  • nie kupuj większych ilości świeżych owoców niż zjesz w kilka dni,
  • myj lodówkę i pojemniki, bo zarodniki łatwo przenoszą się na kolejne produkty,
  • wyrzucaj całe opakowanie, gdy pleśń pojawi się na miękkim jedzeniu.

Gotowanie lub podgrzewanie nie jest dobrym sposobem na uratowanie spleśniałej żywności. Wiele mykotoksyn jest odpornych na wysoką temperaturę.

Najczęstsze pytania

Czy po zjedzeniu pleśni można się zatruć?

Tak, ale zatrucie po jednorazowym, niewielkim kęsie jest mało prawdopodobne. Ryzyko rośnie przy większej ilości lub u osób z grup ryzyka.

Po jakim czasie pojawiają się objawy?

Najczęściej w ciągu kilku godzin. Jeśli do dwóch dni nic się nie dzieje, możesz uznać sprawę za zamkniętą.

Zjadłem pleśń w ciąży – co zrobić?

Przy łagodnym incydencie i braku objawów zwykle wystarczy obserwacja, ale warto o tym powiedzieć lekarzowi prowadzącemu ciążę. Przy wymiotach, gorączce lub biegunce skontaktuj się z nim od razu.

Zjadło pleśń dziecko. Jak postępować?

Wypłucz buzię wodą, podaj do picia i obserwuj. Dzieci szybciej się odwadniają, więc przy wymiotach lub biegunce skonsultuj się z pediatrą.

Czy ugotowanie spleśniałej żywności ją uratuje?

Nie. Wiele mykotoksyn jest odpornych na wysoką temperaturę, więc gotowanie lub podgrzewanie nie czyni spleśniałego produktu bezpiecznym.

Czy po zjedzeniu pleśni trzeba wywoływać wymioty?

Nie. Prowokowanie wymiotów zwykle nie pomaga i może podrażnić przełyk. Wystarczy wypluć resztki, przepłukać usta i wypić wodę.

Podsumowanie

Jeśli zjadłeś pleśń, w większości przypadków wystarczy wypluć resztki, przepłukać usta, napić się wody i obserwować organizm. Do lekarza zgłoś się przy uporczywych wymiotach, biegunce, gorączce, objawach alergii lub gdy należysz do grupy ryzyka. Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady lekarza.

O autorce

Lena Domańska

Lena Domańska — redaktorka Bibiuti.pl. Opracowuje poradniki o pielęgnacji, makijażu, włosach i stylu. Zwraca uwagę na dobór produktów, codzienne nawyki i informacje producentów, aby ułatwiać czytelniczkom świadome wybory.

Wszystkie artykuły autorki →

Przeczytaj również